نقش فن آوری اطلاعات(IT)در برنامه ی درسی

به نام خداوند جان و خرد

عنوان:                       نقش فن آوری اطلاعات(IT)در برنامه ی درسی

مقدمه:

   با تحول سریع علوم و فنون، جوامع معاصر، به طور فزاینده ای در حال تنوع، پیچیده شدن و تحول اند. همگام با چنین تحولی، فرایند آماده سازی نسل جوان برای زندگی، به عنوان متفکران مستقل، شهروندان مفید و مولد و رهبران آینده باید متحول شود. اما تحول در فعالیتهای تربیتی نیازمند تحول در نگرش و بینش طراحان و مجریان برنامه های درسی، بازنگری و بازآزمایی سازه های برنامه های آموزشی است.در این نوشته سعی بر این است که ماهیت فن آوری اطلاعات تا حدودی روشن شود و به دنبال آن تأثیر این فن آوری بر برنامه درسی مورد بررسی قرار می‏گیرد.

نقش فن آوری اطلاعات(IT)در برنامه ی درسی

 بی شک گسترش فن آوری اطلاعات همه عرصه های زندگی بشر از جمله تعلیم و تربیت را تحت تأثیر خود قرار داده است، به طوری که رابطه فن‏آوری اطلاعات و آموزش و پرورش و نیز چگونگی کاربردهای آن مسئله‏ی روز است و اهمیت آن به قدری آشکار است که نمی توان آن را نادیده گرفت.

فن‏آوری اطلاعات و ارتباطات آن چنان پتانسیل حضور در عرصه های گوناگون حیات بشری را دارد که بی تردید می توان آن را نماد یک تمدن جدید یا ظهور یک موج تمدنی جدید دانست. به کار گیری فزاینده‏ی اصطلاحات و تعابیری همچون «تمدن پسا صنعتی»، «جامعه اطلاعاتی» و «اقتصاد دانش» در مقام توصیف ویژگی های عصر حاضر، گواه این مدعا است.

با تحول سریع علوم و فنون، جوامع معاصر، به طور فزاینده ای در حال تنوع، پیچیده شدن و تحول اند. همگام با چنین تحولی، فرایند آماده سازی نسل جوان برای زندگی، به عنوان متفکران مستقل، شهروندان مفید و مولد و رهبران آینده باید متحول شود. اما تحول در فعالیتهای تربیتی نیازمند تحول در نگرش و بینش طراحان و مجریان برنامه های درسی، بازنگری و بازآزمایی سازه های برنامه های آموزشی است.

در این مقاله سعی بر این است که ماهیت فن آوری اطلاعات تا حدودی روشن شود و به دنبال آن تأثیر این فن آوری بر برنامه درسی مورد بررسی قرار می‏گیرد.

تاریخچه فن‏آوری اطلاعات و ارتباطات:

پیدایش تکنولوژی اطلاعات به مفهوم امروزی آن، همزمان با ارسال نخستین پیام تلگرافی در سال 1884 توسط «ساموئل مورس» است. با این اختراع اولین قدم در انتقال اطلاعات از طریق امواج برداشته شد. اختراع تلفن در سال 1876 میلادی توسط «گراهام بل» و ساخت اولین لامپ در سال 1906 میلادی توسط «فارست» قدم های بعدی

 در شکل گیری تکنولوژی اطلاعات بودند. با پیدایش رایانه، رشد فن‏آوری اطلاعات ابعاد تازه ای پیدا کرد. از اواسط دهه 1950 تا 1970 میلادی اصول نظری علوم رایانه به عنوان بستر و زیر ساخت فن آوری اطلاعات پایه ریزی گردید. به موازات آن، اولین رایانه تجاری با نام Univak ساخته شد و رایانه IBM65 به تولید انبوه رسید.

پس از اواسط دهه 1970 تا 1980 میلادی، سیستم های اطلاعاتی وظیفه پشتیبانی مدیریت را به عهده گرفتند و مهم ترین وظیفه رایانه هاپردازش اطلاعات بود. از مهم ترین پیشرفتهای این دوره می توان به موارد زیر اشاره کرد:

1- معرفی پروژه‏ی نظامی «آرپانت» توسط وزارت دفاع آمریکا که در واقع نخستین جرقه شکل گیری اینترنت به شکل امروزی است.

2- ساخت کابل های نوری توسط شرکت «کورنینگ کلاوس ورکس».

3- ارسال اولین پست الکترونیکی توسط مهندس ریچی تامسون.

4- ساخت و عرضه اولین کامپیوتر شخی توسط «کنیاک».

5- تاسیس شرکت مایکروسافت توسط «پل آلن و بیل کیتس».

پس از اواسط دهه1980 و با توسعه کامپیوتر های شخصی، تکنولوژی اطلاعات در دسترس اکثریت مردم قرار گرفت. از این به بعد توسعه‏ی تکنولوژی اطلاعات در ابعاد سخت افزاری و نرم افزاری قابل ملاحظه بوده است.

مفهوم فن آوری اطلاعات (IT) :

فن آوری اطلاعات از دو واژه (information) یعنی اطلاعات و (technology) یعنی فن‏آوری ترکیب یافته است. اطلاعات عبارت است از هر چیزی که با آن سر و کار داریم و ما را نسبت به حوادث، مسائل، موضوعات و امور مختلف یا افراد آگاه می کند. بین اطلاعات و داده یک تفاوت اساسی وجود دارد. در واقع حقایق و ارقام خام پردازش نشده را داده می گویند که برای کار تقریباً بی معنی هستند. مانند تعداد کارگران و تعداد ساعات کارکرد آنها.اما وقتی داده هاموردپردازش قرارمی گیرندتبدیل به اطلاعات می‏گردندکه برای افرادمختلف معنادار می شوند.

دبیرخانه شورای انفورماتیک ایران (1378) تعریف زیر را برای فن‏آوری اطلاعات ارائه کرده است: «فن آوری اطلاعات به مجموعه ای به هم پیوسته از روش ها، سخت افزارها، نرم افزارها و تجهیزات ارتباطی که اطلاعات را در اشکال گوناگون جمع آوری، ذخیره سازی، بازیابی، انتقال و یا عرضه می کند، اطلاق می‏شود.» بطور خلاصه می توان فن آوری اطلاعات را این گونه بیان نمود :

فن آوری جدیدی است که دست یابی، انتقال، پردازش، نگهداری و تبادل اطلاعات را آسان و به سهولت در دسترس انسان قرار می دهد که دارای ویزگی های زیر می باشد.

الف- مواد اولیه آن داده ها و اطلاعات می باشد.

ب- موتور محرکه آن، رایانه و شبکه های الکترونیکی است.

ج- محصول نهایی آن، غیر قابل رویت و لمس ناشدنی است.

د- تولید آن محدود به موقعیت خاص مکانی نیست.

ضرورت توجه به فن آوری اطلاعات در امر آموزش

جهان امروز در موقعیتی به فعالیت خود ادامه می دهد که تغییرات سریع علمی و فن آوری بر تمام جنبه های زندگی انسان عصر جدید تأثیر گذاشته است. چالش های علمی، پیچیدگی مشاغل و سیستم های ارتباطی آن چنان در حال تحول اند که دیگر نمی توان با طرز تلقی گذشته و رویکردهای سنتی به فرایند تربیت نسل جوان اندیشید. تافلر (1980) در کتاب موج سوم، ضمن تحلیل مراحل تحول در تاریخ تمدن بشر به تحلیل آخرین مرحله از تحول، یعنی پیدایش عصر فراصنعتی می پردازد، عصری که از اواسط قرن حاضر شروع شده و با خود عصر اطلاعات را به ارمغان آورده است.

مجموعه شواهد و نتایج آموزشی مؤید آن است که در آستانه‏ی قرن بیست و یکم امکان ندارد مفروضات گذشته و مفاهیم سنتی برای فعالیت های آموزشی چندان مفید باشند. اکثر محققان تعلیم و تربیت بر این باورند که تعلیم و تربیت گذشته دیگر امکان حل مسائل  عصر اطلاعات را ندارد و نمی تواند نسل جوان امروز را برای جهان پیچیده ای که در انتظار آنهاست، آماده کند. در عصر اطلاعات و دوران فراصنعتی انتقال اطلاعات، بازسازی و بازآفرینی دانش، به دلیل رخدادهایی همچون انفجار دانش، سرعت تغییر و تحول نظریه های علمی، حضور ماشین های هوشمند در عرصه تعلیم و تربیت از همه مهم تر پذیرش عدم قطعیت معرفت علمی، نه امکان پذیر است و نه چنین ضرورتی احساس می شود.

علاوه بر این، تحقیقات علمی انجام شده، بر افزایش سطح بهره وری آموزشی از طریق غنی سازی محیط های آموزشی با استفاده از فن آوری های جدید، تأکید دارد. همانطور که می دانیم، امروزه اطلاعات نقش کلیدی در توسعه و پیشرفت جوامع ایفا می کند. و در شرایط کنونی دستیابی به دانش نوین و مدیریت آن، امکان توسعه و پیشرفت را برای اکثر جوامع فراهم نموده است. بنابراین زندگی در دنیای کنونی نیازمند آموزش و پرورش مبتنی بر دانایی، تحقیق و نوآوری است و استفاده از فن آوری های جدید ارتباطی ما را در این امر یاری می کند و سبب  :

-        ارتقای کیفیت فرایند یاددهی- یادگیری

-        ایجاد فرصتهای یادگیری برابر

-        توجه به تفاوت های فردی

-        کمال بخشیدن به خود و محیط پیرامون می گردد.

بر رسی های اخیر، فن آوری اطلاعات را یکی از عوامل تولید دانسته، به منزله دارایی محسوب می کند به طوری که هزینه های مترتب بر آن نوعی سرمایه گذاری محسوب می شود و حتی برخی آن را جزء اصلی عوامل تولید می دانند. به عبارت دیگر فن آوری اطلاعات را منبعی برای افزایش توان و بهینه سازی عواملی چون نیروی انسانی، ابزار و سرمایه تلقی نموده و نتیجه گیری می کنند که بدون این منبع ارزشمند، عوامل مذکور به صورت استاتیک عمل خواهند کرد و حرکت پویایی نخواهند داشت.

به هر حال شکل گیری دیدگاههای جدید علیه رویکردهای سنتی تعلیم و تربیت، ایجاب می کند که متخصصان تعلیم و تربیت به بررسی و بازآزمایی فرایند تعلیم و تربیت موجود و اندیشه های حاکم بر آن بپردازند. این بازنگری باید دقیق و بدون سوگیری انجام شود. زیرا بعید به نظر می رسد که پافشاری لجوجانه در انجام دادن فعالیتهای آموزشی به همان شکلی که در گذشته پیشنهاد می شد، در آماده سازی نسل جوان برای زندگی آینده، مؤثر باشد. بنابراین می توان گفت که به کارگیری فن آوری اطلاعات در عصر حاضر، امری اجتناب ناپذیر است.

دو دیدگاه متفاوت درباره نقش فن آوری اطلاعات در برنامه درسی:

دیدگاه نخست، دیدی ابزاری به فن آوری اطلاعات دارد و در واقع فن آوری اطلاعات را وسیله ای برای پیشبرد اهداف  برنامه درسی و تحولی در روشهای یاددهی- یادگیری می داند. این دیدگاه معطوف به ابزارها در تعلیم و تربیت، قهرا ملازم با نگاه ابزاری به فن آوری اطلاعات و تقلیل آن در حد یک فن آوری آموزشی است. این نوع نگاه

به وضوح از توجه به دلالت های فن آوری جدید به عنوان یک مقوله تمدنی برای تعلیم و تربیت ، باز می ماند. واضح است که با این طرز تلقی، این دیدگاه در پی آن خواهد بود تا روش ها یا ساز و کارهای سنتی تعلیم و تربیت را دستخوش تغییر و دگرگونی نماید و تمام توجه خود را به این گونه فرایندها معطوف می دارد.

 همانطور که دکتر مهر محمدی در مقاله ای به عنوان «باز اندیشی مفهوم و مدلول انقلاب آموزشی در عصر اطلاعات و ارتباطات» به آن اشاره کرده است این نوع برداشت از فن آوری اطلاعات را می توان از نوع کارایی دانست  و این مفهوم اشاره به این نکته دارد که در بستر بهبود روشها و رویه های اجرایی باید گام برداشت. حال اینکه واضح است که مستغرق شدن در پرسشهایی از نوع چگونگی کارایی به منزله غفلت از ماموریت اصلی این نظام ها یا همان ماموریت عصری است که قابل توجیه و اغماض نیست و فرجام مناسبی را به دنبال نخواهد داشت. حال جالب توجه این است که برخی از منتقدان کاربرد فن آوری اطلاعات در نظام آموزشی همچون شفلر نقد خود را متوجه کاربردهای غیر ابزاری کرده وکاربرد ابزاری را مثبت و بدون اشکال ارزیابی کرده اند که می بایست در این مورد تأمل بیشتری نمود.

اما دیدگاه دوم، محدود به روشها و ابزارهای تعلیم و تربیت نیست بلکه اساس، فلسفه، ماهیت، اهداف و کلیه فرایندهای تعلیم و تربیت و برنامه درسی را نشانه گرفته است.

این دیدگاه، در پی ایجاد انقلابی در زمینه تعلیم و تربیت می باشد و دیدگاه ابزاری به فن آوری اطلاعات را به کلی مردود دانسته و معتقد است که فن آوری اطلاعات و تحولات در این زمینه، باعث به وجود آمدن دوران جدیدی در تعلیم و تربیت شده است. طبق نظر این دیدگاه این تحولات باعث به وجود آمدن نیازهای جدید در جامعه شده است و از آنجایی که اهداف از نیازها نشأت می گیرند، بنابراین اهداف تعلیم و تربیت نیز دچار تحول و دگرگونی خواهد شد. در عصری که به فن آوری اطلاعات مشهور شده، متخصصان تعلیم و تربیت و برنامه ریزان درسی نباید در جستجوی اهداف و رویه های سنتی باشند که ماحصل آن به وجود آمدن انسانهایی قالبی است که هیچ گونه کارایی در جامعه معاصر نخواهند داشت. بلکه به کلی می بایست دیدگاه و روش خود را در این زمینه متحول ساخته و همگام با تحولات شوند. در واقع همانطور که اشاره شد اهداف تعلیم و تربیت تحت تأثیر این تحولات قرار گرفته و دستخوش تغییرات فراوانی شده است و اهداف جدید، طالب تجربیات آموزشی، مواد آموزشی و محتوای آموزشی متفاوت است. با اندکی تامل متوجه خواهیم شد که ما نخواهیم توانست فقط به تغییر به تغییر در روشها و متدهای آموزشی بسنده کنیم بلکه باید کل فرایند برنامه درسی مورد توجه قرار گیرد و متناسب با تحولات علمی در این زمینه‏ی خاص گردد. این دیدگاه معطوف به اثر بخشی  است و اشاره به این نکته دارد که زمینه‏ی اصلی تعلیم و تربیت و برنامه درسی می بایست متأثر از این تحولات شوند. به اعتقاد نگارنده نظام های آموزشی ناگزیر در پذیرش این فن آوری هستند و به تبع آن باید در تعلیم و تربیت و برنامه درسی خود تحولات چشمگیری را به وجود آورند.

نتیجه گیری :

تجزیه و تحلیل نظام های آموزشی و عدیده تحقیقاتی که در این زمینه صورت گرفته مؤید این واقعیت است که نگاه سنتی به تعلیم و تربیت دیگر نمی تواند پاسخ گوی نیازهای نسل جوان در عصر اطلاعات باشد. این ناتوانی، تحول در برنامه های درسی را امری ضروری و اجتناب ناپذیر ساخته است. خواسته یا ناخواسته گرایشی که به سمت یک فرهنگ تازه تربیتی در حال حرکت است، دیر یا زود بر ساختار و فضای نظام آموزشی حاکم خواهد شد. اما طراحان و مجریان برنامه های درسی، باید توجه کنند که تحول صرفاً به معنای اصلاح شیوه ها و ابزارهای آموزشی نیست بلکه کل عناصر دخیل در فرایند برنامه ریزی درسی و به طور کلی تمام مولفه های یاددهی – یادگیری می بایست دستخوش این تغییر و تحول شوند.

اگر همچون برخی تحلیل گران، عصر توسعه فن آوری اطلاعات را موجب سست شدن و نهایتاً منتفی شدن ضرورت ادامه‏ی حیات مدارس به عنوان یک نهاد اجتماعی ، تلقی نکنیم، دست کم باید بپذیریم که باید تحولی اساسی  یا انقلابی در این نهادها به وقوع بپیوندد.

فهرست منابع و ماخذ

منابع فارسی

اسلامی، محسن (1383) . قابلیت های آموزشی شبکه جهانی، میزان دسترسی، استفاده از آن و دیدگاه دانش آموزان و دبیران دوره دبیرستان، انجمن برنامه ریزی درسی ایران.

پارسا، فریدون . (1381). فن آوری های جدید ارتباطات و کاربرد آن در آموزش و پرورش، پژوهشکده تعلیم و تربیت.

تافلر، الوین. (1374). موج سوم (ترجمه شهین دخت خوارزمی) . تهران : نشر فاخته.

حمزه بیگی، طیبه، مقصودی، مجتبی. (1383) . نگرشی بر برنامه درسی مبتنی بر فن آوری اطلاعات و نظام مدیریت یادگیری، انجمن برنامه ریزی درسی ایران.

دیلمقانی، میترا. (1383) . فن آوری اطلاعات در آموزش و پرورش آمریکا . ماهنامه رشد تکنولوزی آموزشی ، شماره 151 و 152.

شعبانی، حسن . (1383) . چالش ها و رویکردهای عصر اطلاعات و ضرورت تحول در ساختار و فرایندهای اجرای برنامه های درسی. انجمن برنامه ریزی درسی ایران.

مهر محمدی، محمود، (1383). چالش ها و رویکردهای عصر اطلاعات و ضرورت تحول در ساختار و فرایند اجرای برنامه های درسی. انجمن برنامه ریزی درسی ایران.

نفیسی، عبدالحسین. (1383) . الزام ها، شرایط و زمینه های مناسب برای کاربرد فن آوری اطلاعات در آموزش و پرورش ایران بر اساس یافته های مطالعات بین المللی. انجمن برنامه ریزی درسی ایران.

منابع انگلیسی :

Evans, Gareth. (1982) . Self knowledge . Oxford University Press

Kegan, R. (1994). In over our heads: The mental demands of modern life . Cambridge, MA : Harvard university.

Malinen, J, Kari, H, and Tiusunen, M. (2003). Wireless networks and their impact on network-based learning content. http://www.enable.eviteh.fi/enable99/papers/malinen.html.

Pascarella, E. T, and Terenzini, P.T. (1991). How college affects students : Finding and insights from twenty years of research. Sunfransisco. Jossey-Buss  

 

الگوی تدریس عمومی

به نام خداوندجان وخرد

استادارجمند جناب آقای دکتربختیاری

دانشجو:پرویز دامغانی جزی  کارشناسی ارشد برنامه ریزی آموزشی دانشگاه آزادتهران مرکز

عنوان:                                                الگوي عمومي تدريس

مقدمه:

  الگوي عمومي تدريس می تواند در طراحي، اجرا، ارزشيابي و اصلاح مراحل تدريس، مورد استفاده ي معلم قرار گيرد؛ زيرا اين الگو مي تواند در تمام سطوح آموزش و پرورش و در تمام دروس اجرا شود. به همين دليل، اين الگو « الگوي عمومي تدريس» ناميده مي شود.

الگوي عمومي تدريس

   بروس جويس و ديگران در كتاب «الگوهاي يادگيري ابزارهايي براي تدريس »، الگوهاي تدريس را در چهار خانواده تقسيم نموده اند. معيار اصلي در انتخاب الگوها در هريك از خانواده ها قابليت كاربرد گسترده ي آنها در موقعيت هاي آموزشي بوده است. اين الگوها انطباق پذير هستند؛ يعني مي توان آنها را به تناسب سبك هاي يادگيري دانش آموزان و مواد درسي آنها تنظيم نمود. استفاده از الگوها محدود به زمان يا دوره خاصي نيست؛ يعني اكثر آنها براي استفاده در سطوح ابتدايي، متوسطه وحتي دانشگاه مناسبند.

 اين چهار الگو به ترتيب زير مي باشند:

-    خانواده الگوهاي پردازش اطلاعات

-    خانواده الگوهاي اجتماعي : تدارك اجتماع يادگيري

-    خانواده الگوهاي شخصي (فردي)

-    خانواده الگوهاي  نظام هاي رفتاري

   خانواده الگوهاي پردازش اطلاعات: الگوهاي پردازش اطلاعات، گرايش فطري انسان براي درك و فهم جهان از طريق دستيابي به داده ها و سازماندهي آنها، درك مسائل و توليد راه حل قطعي براي آن، و ارائه مفاهيم و زمان مناسب براي انتقال آنها به ديگران را مورد تاكيد قرار مي دهد.

جدول(2- 1) خانواده الگوهاي پردازش اطلاعات

الگو	تدوین کننده اولیه (ثانویه)	هدف
تفکر اسقرایی (طبقه بندی)	هیلداتابا (بروس جویس)	پرورش مهارتها، طبقه بندی، ساخت و آزمون فرضیه ونیزچگونگی دستیابی به درک مفهومی ازمحتوای دروس.
فراگیری مفهوم	جروم برونر - فرد لای ثال  (بروس جویس)	یادگیری مفاهیم و مطالعه درباره ی راهبرد های دسیابی به مفاهیم و به کارگیری آنها، ساخت و آزمون فرضیه ها.
کاوش علمی	ژوزف شواب وبسیاری دیگر	فراگیری نظام پژوهش رشته های علمی،نحوه ی تولیدوسازماندهی دانش.
آموزش کاوشگری	ریچارد سوکمان-(هاوارد جونز)	استدلال علی و فهم چگونگی گردآوری اطلاعات، شناختن مفاهیم، ساخت و آزمون فرضیه ها.
رشد شناختی	ژان پیاژه- ایرونیگ سیگل کانستنس کمیادموند سولیوان	تقویت تحول شناختی به طور عام و تنظیم آموزش به گونه ای که تسهیل کننده ی رشد شناختی باشد.
پیش سازمان دهنده	دیوید آزوبل و بسیاری دیگر	به منظور رشد قابلیت جذب و سازماندهی اطلاعات طراحی شده است خصوصاً در یادگیری از طریق سخنرانی و مطالعه.
تقویت حافظه	مایکل پرسلی- جوال لوین  (وپژوهشگران همکار)	افزایش قدرت کسب اطلاعات، مفاهیم، نظامهای مفهومی و اعمال کنترل فراشناختی بر قابلیتهای پردازش اطلاعات.

منبع: شعبانی، حسن ( 1381 )، مهارتهای آموزشی وپرورشی/ روشها و فنون تدریس ، تهران: سمت 

ترجمه متن کنفرانس درارتباط با مسائل معاصر درآموزش وپرورش

Conference Topics
International Conference on Contemporary Issues in Education aims to gather academicians who are interested in education fields from all around the world. The ultimate aim is to promote different ideas and to offer a platform for the participants to present and discuss their innovative scientific and practical issues in various fields of education.
• Adult learning
• Art education
• Business and management education
• Computer supported collaborative work
• Computing education
• Corporate training
• Curriculum development and Design
• Distance education
• E-content management and development
• Early childhood education
• Economics of education
• Educational administration
• Educational measurement and evalutaion
• Educational planning
• Educational policy and leadership
• Educational psychology
• Educational reform and innovation
• Educational Software and games
• Educational technology
• Elementary education
• Engineering education
• Environmental education • Health education
• Higher education
• History of education
• International and global education
• Language education
• Mathematics and science education
• Multicultural education
• Pedagogical & didactical innovations
• Physical education
• Quality assurance in education
• Reading education
• Research in education
• School counseling and guidance
• Science and technology education
• Social studies education
• Sociology of education
• Special education
• Teacher education
• Technological issues in education
• University-Industry collaboration
• Virtual universities
• Vocational and technical education
• Other areas of education

موضوع کنفرانس:

 کنفرانس بین المللی در مورد مسائل معاصر در آموزش و پرورش به منظور جمع آوری دانشگاهیان علاقه مند در زمینه های آموزش و پرورش از سراسر جهان است. هدف نهایی این است که ترویج ایده های مختلف و برای ارائه یک پلت فرم برای شرکت کنندگان به ارائه و بحث در مورد مسائل نوآورانه علمی و عملی خود در زمینه های مختلف آموزش و پرورش.

 • آموزش بزرگسالان
• آموزش هنر
• کسب و کار و مدیریت آموزش و پرورش
• کامپیوتر پشتیبانی کار مشترک
• آموزش کامپیوتر
• آموزش شرکت
• توسعه طراحی برنامه های
• آموزش از راه دور
• مدیریت E-محتوا و توسعه
• آموزش و پرورش در اوایل دوران کودکی
• اقتصاد آموزش و پرورش
• اداری و آموزشی
• اندازه گیری های evalutaion آموزشی و
• برنامه ریزی آموزشی
• سیاست و رهبری آموزشی
• روانشناسی آموزشی
• اصلاحات آموزشی و نوآوری
• نرم افزار آموزشی و بازی
• فناوری آموزشی
• تحصیلات ابتدایی
• آموزش مهندسی
• آموزش محیط زیست آموزش و پرورش • بهداشت
• آموزش عالی
• تاریخ آموزش و پرورش
• بین المللی و آموزش و پرورش جهانی
• آموزش زبان
• آموزش ریاضیات و علوم
• آموزش چند فرهنگی
• آموزشی و didactical نوآوری
• تربیت بدنی
• تضمین کیفیت در آموزش
• آموزش خواندن
• پژوهش در آموزش
• مشاوره و راهنمایی مدرسه
• علم و فن آوری آموزش و پرورش
• آموزش مطالعات اجتماعی
• جامعه شناسی آموزش
• تحصیلات ویژه
• آموزش و پرورش معلم
• مسائل و فن آوری در آموزش و پرورش
• همکاری دانشگاه و صنعت
• دانشگاه مجازی
• فنی و حرفه ای و آموزش و پرورش فنی
• مناطق آموزش و پرورش دیگر از

خاطره

به نام خداوند جان و خرد

ازغم  خبری   نبود  اگر عشق  نبود      دل بود ولی چه سود اگر  عشق  نبود
     بی رنگ تر از نقطه ی موهومی بود      این  دایره‌ی  کبود ،   اگر  عشق  نبود     

    دوران کار هر معلم مملو از خاطرات و تجربیات تلخ و شیرین است که بیان آن خالی از لطف نیست لذا در نوشته زیر به نمونه ای از آن اشاره می کنیم:

   این یک تجربه شخصی است که طی سال ها تدریس در کلاس ها و مدیریت واحدهای آموزشی به دست آورده ام و آن این است که: انسان ها در نقاط ضعف اشتراکات زیادی دارند اما هر انسان یک نقطه قوت برجسته ای دارد که مخصوص خود اوست. اگر ما معلمان در رفتار دانش آموزانمان دقیق شویم، در هر دانش آموز یک صفت برجسته و زیبایی را می توانیم پیدا کنیم که مخصوص اوست و از این برجستگی می توانیم برای بال و پر دادن او استفاده کنیم: دانش آموزی در کلاس از همه کوشاتر است؛ دانش آموزی از همه خوش خط تر است؛ دانش آموزی از همه وقت شناس تر است؛ دانش آموزی قرآن را بهتر از همه می خواند؛ مکالمه انگلیسی دانش آموزی از بقیه بهتر است؛ من همیشه سعی می کنم با تأکید بر این صفات برجسته در دانش آموزانم، آن ها را برای تقویت جنبه های علمی و رفتاری دیگر ترغیب کنم به لطف ویاری خدا تا امروز نتیجه بخش بود امید اینکه درآینده نیز شاهد نتایج بهتر و بیشتر باشیم.                                           

چگونه یک تدریس حرفه ای داشته باشیم؟

چگونه یک تدریس حرفه ای داشته باشیم؟

 

پیش بینی آگاهانه فرایندتدریس ازابتداتاانتهاوتفکر قبل از تدریس، اساس کار یک معلم حرفه ا یست

 قبل از اینکه وارد کلاس شوید به چند سوال پاسخ دهید:

1- چه چیزی ؟ (what)

منظوراین است که معلم ازخود بپرسد چه چیز ی رادر این جلسه تدریس خواهد نمود؟ موضوع درس چیست ؟ آیا نسبت به محتوای درس از تسلط کافی برخوردار می باشد؟ به زبان ساده،  آیا سواد  کافی برای تدریس درس  جدید را دارد؟

اگر جواب مثبت بود، باید به سراغ سوال های بعدی برود. در غیر این صورت،  نیاز به مطالعه در حد تسلط کامل به در س مورد نظر، ضروری می نماید.

2-  چرا؟ (why):

 اهداف درس کدامند ؟ چرا دانش آموزان باید این درس را یاد بگیرند ؟ دانش آموزان پس از یادگیری درس جدید، چگونه می توانند از یادگیری خود در محیط زندگی خود استفاده کنند؟ 

در این سوال،  ابتدا معلم  اهداف درس را برای خود کاملا" روشن می سازد.اما مهمتر از آن باید به این سوال پاسخ دهد که هدف از یادگیری این درس چیست، آیا برای آنها پاسخ های مناسبی را آماده دارد تا با استفاده از آن  ضمن بیان اهداف درس ، آنها را با مسائل زندگی دانش آموزان درگیر ساخته و میزان علاقه و یادگیری دانش آموزان را افزایش دهد.

به عنوان مثال از این عبارت استفاده نماید که؛  اگر این درس را خوب یاد بگیرید می توانید درزندگی خود از آن استفاده نموده وبرخی از مشکلات  احتمالی خود را حل کنید.

3- به چه کسی؟ (whom) :

یعنی آن که مخاطب من کیست ؟ آیا مخاطب من دانش آموزان دوره  ابتدایی هستند ، یا دانش آموزان دوره متوسطه وغیره. همان طوریکه مشخص است؛ نحوه تدریس برای هر کدام از دانش آموزان دوره های تحصیلی مختلف ، متفاوت خواهد بود. به عنوان مثال  معلم نمی تواند مطالبی که برای دانش آموزان دوره ابتدایی مفید است ، برای دانش آموزان دوره متوسطه نیز استفاده نماید و یا بالعکس.  پس مخاطب شناسی و استفاده ازعبارات و مثال های مربوط به همان سن و سال، از اهمیت ویژه ای برخوردار است . 

4- چگونه؟ ( How ):

 شاید مهمترین سوالی که یک معلم حرفه ای ،  قبل از ورود به کلاس از خود بپرسد، همین سوال  باشد .

منظور ازاین سوال، انتخاب روش و یا روشهای تدریس برای  شروع ، ادامه و اتمام یک جلسه از تدریس موفق می باشد. در این جا معلم باید از خود بپرسد با چه شیوه ای تدریس خود را آغاز نمایم که برای دانش آموزان دلچسب باشد؟ چگونه تدریس خود را ادامه دهم تا بتوانم،  دانش آموزان را تا پایان کلاس با موضوع درس، درگیر سازم؟ و در نهایت اینکه با استفاده از چه فنونی تدریس خود را به پایان برسانم تا دانش آموزان همواره منتظر جلسه بعدی بمانند؟

به همین جهت، معلم باید قبل از تدریس،  تفکر نماید که با چه روشهایی می تواند تدریس خود را با موفقیت به پایان برساند. به طور مثال، آیا برای این جلسه، روش تدریس توضیحی کاربرد دارد یا باید از روش تدریس آزمایشی استفاده نمود، ویا  اینکه تلفیقی از چندین روش باشد؟ اگر به سوالات فوق جواب قانع کننده ای پیدا نمود،  مسلما" نتیجه آن، یک تدریس اثربخش خواهد بود.

5- چه وقت ؟ ( when ):

 منظور از چه وقت به هیچ وجه ، زمان تخصیص داده شده به تدریس نیست که، اغلب افراد به غلط تصور می کنند. چون همه معلمان می دانند که زمان تدریسشان چند دقیقه و یا چند ساعت است.  بلکه  منظور این است که معلم،  قبل از آنکه به کلاس وارد شود تفکر نماید که چه مطلبی را در چه زمانی از وقت کلاس  به دانش آموزان عرضه بدارد، تا نهایت اثر خود را برروی دانش آموز بر جای بگذارد. این نکته بسیار مهمی است که متاسفانه اغلب معلمان از آن غفلت می کنند.

 ما در شروع تدریس مجبوریم ،  مقدمه چینی هایی داشته باشیم که این مقدمه چینی به هیچ وجه نمی تواند درساعات آخر تدریس،  قابل استفاده باشد.  ویا ممکن است برای تبیین مطلب از مثال هایی در اواسط کلاس استفاده کنیم که برای اوایل کلاس کاربرد نداشته باشد. لذا تفکر معلم روی این مطلب که چه چیزی را چه موقع از کلاس بیان نماید کاری است بس مهم  که سبب بالا رفتن کیفیت تدریس معلم شده و اورا به یک معلم حرفه ای تبدیل خواهد کرد.

6- با چه ابزاری؟ ( which)

آیا برای تدریس بهتردرس، وسایلی هم لازم است؟ آیا وجود آنها می تواند مطلب درسی را برای دانش آموزان عینیت بخشیده و یادگیری را معنادار سازد؟ آیا با طرز کار آنها آشنا هستم؟ و ...

 برای تدریس برخی از دروس استفاده از ابزار امری است گریز ناپذیر.  پس ضروری است معلم قبل از آنکه وارد کلاس شود در مورد آنها نیز تفکر نماید که چگونه و در چه زمانی از تدریس، از وسایل استفاه نمایم که بهترین نتیجه را در پی داشته باشد؟ اما نکته ای که در اینجا لازم به یاد آوری است،  استفاده غیر ضرورا ز وسایل و رسانه هایی است که نه تنها به کمک معلم نمی آید بلکه موجب حواس پرتی دانش آموزان شده ونیز مختل شدن تدریس معلم را به همراه خواهد داشت . پس این معلم است که باید قبل از ورود به کلاس ، بیاندیشد که از چه وسایل و ابزار هایی استفاده نماید تا ضمن این که تدریس را برای دانش آموزان معنادار می سازد، موجب تسهیل یادگیری دانش آموزان را هم فراهم آورد.

7- چگونه ارزشیابی نمایم؟ (  How to evaluate):

آیا تدریس من موفقیت آمیز بود؟ آیا توانستم دانش آموزان را به اهداف یادگیری درس نزدیک سازم؟ آیا کلاس جذابی داشتم؟ و ...

معلم باید قبل از ورود به کلاس، در مورد به کار گیری انواع شیوه های ارزشیابی نیزتفکرنماید، که چگونه از نتیجه ی تلاشهای  خود و شاگردانش آگاه شود و در صورت عدم حصول به اهداف درس، چه تصمیماتی راجهت رفع آنها  اتخاذ نماید.

نتیجه گیری:

با کمی دقت در مطالب فوق متوجه می شویم که، تفکر در مورد نحوه اجرای تدریس یک کار اساسی برای حرفه معلمی محسوب می شود[1][1]، و معلم حرفه ای ، معلمی است که آگاهانه در مورد فرایند تدریس خود، از ابتدا تا انتها تصمیم گیری می کند. به عبارت دیگر، نقشه تدریس را طراحی می کند، یک طرح درس آماده می کند.  با این تفاوت که این طرح درس دیگر کلیشه ای ، تکراری و یک کار طاقت فرسا برای معلم محسوب نمی شود. پس طرح درس عبارت است از :

(( پیش بینی آگاهانه فرایند تدریس از ابتدا تا انتها وتفکر قبل از تدریس، اساس کار یک معلم حرفه ا یست)).

برنامه ملی درسی کشور ژاپن

به نام خداوند جان و خرد

استاد:  جناب آقای دکتر بختیاری

دانشجو: پرویز دامغانی جزی ( دانشگاه آزاد تهران مرکز  )

عنوان:                                                  برنامه درسی ملی ژاپن

مقدمه: دراین نوشته برآنیم تا نگاهی اجمالی وگذرا به برنامه درسی ملی کشور ژاپن داشته وابعاد آن رابررسی نماییم.

برنامه درسی ملی ژاپن

سند برنامه درسی ژاپن محورهای و استانداردهای‌ اساسی‌ تحول واصلاح‌ برنامه‌های‌ آموزشی و درسی‌ را به شرح‌ زیر ارائه داده است:

1- بازسازی برنامه درسی ملی با تأ کیدبر رویکرد‌ تلفیقی‌ و بین‌ رشته‌ای، هوشمند سازی برنامه های درسی، افزایشقابلیت انطباق با نیازهای دانش آموزان و بازنگری و پرهیز از یکسان سازی وبه رسمیت شناختن تفاوت ها و تنوع های محلی و منطقه ای(Hybrid Curriculum)

2- تأکید بر مهارت‌های‌ بهره‌گیری‌ ازدانش‌ و اطلاعات‌ و حرکت‌ از آموزش‌ به یادگیری و به کارگیری آموخته ها وکوشش برای بهسازی مستمر سناریوهای فرهنگی آموزش در عمل (Cultural Scripts of Teaching)

3-بهره‌گیری‌ بیش‏تر از روش‌های‌آموزش‌ فعال‌ با تأکید بر پرورش‌ تفکر انتقادی، مهارت‌های‌ حل‌ مسئله‌ وکاهش‌ نقش‌ حافظه‌ و گسترش‌ یادگیری‌ مبتنی‌ بر پروژه و به کارگیری دانش (Teach

Less Learn More)،

4-توجه‌ بیش‏تر به‌ نیازها، تفاوت‌ها و توانایی‌های‌ فردی‌ دانش‌آموزان‌ در مدارس‌ و تأکید بر خود آموزی،

5-گسترش آموزش مبتنی بر فناوری هایاطلاعات و ارتباطات و تاکید بر این مهم که دانش آموزان با آموخته های خودچه کار می توانند بکنند،

6-پرورش‌ حرفه‌ای‌ معلمان‌ متناسب‌ بافناوری‌های‌ نوین‌‌ و نیاز های جهان امروز از طریق درس پژوهی و با تاکید بر تمهید شرایط برای بهسازی آموزش و پرورش حرفه ای معلمان در فرایند آن  (Teaching, Rather Than Teacher)

7-تاکید بر تفاوت، حقوق و توانایی هایفردی دانش آموزان و ترویج رویکرد حق اندیش (حقوق مدار Right-oriented Curriculum) در طراحی برنامه درسی همراه با نقد تکلیف اندیشی(وظیفه مدار Assignment-oriented Curriculum) در برنامه درسی

8-توجه‌ بیش‏تر به‌ پرورش‌ اخلاق‌، مهارت‌های‌ زندگی‌، آموزش های شهروندی محلی، ملی، منطقه ای و جهانی و پرورش کودکان تاب آور  

منبع: سایت معلمان به آدرس                   http://moalleman.ir

فرهنگ آموزش در ژاپن

به نام خداوندجان و خرد

استادگرامی: جناب آقای دکتر ابوالفضل بختیاری

دانشجو:   پرویز   دامغانی جزی               

 کارشناسی ارشدبرنامه ریزی آموزشی - دانشگاه آزاداسلامی تهران مرکز

عنوان:                                      فرهنگ آموزش در ژاپن  

مقدمه:                                      

درس پژوهی الگویی برای بهسازی توانایی حرفه ای معلمان و روشی برای تولید دانش حرفه ای در مدرسه است و به آموزگاران فرصت می دهد تا روابط خود را با خود، یکدیگر و با دانش آموزان بهبود بخشند و به همکاری با پژوهشگران آموزشی برای حمایت نظام مند از تفکر انتقادی، بازبینی و بازاندیشی در اندیشه و عمل آموزشی تشویق شوند.                                                                                                                      

" درس پژوهی "

  تعریف جدید از درس پژوهی را به نقل از استاد آرانی با هم مرور کنیم. درس پژوهی الگویی برای بهسازی توانایی حرفه ای معلمان و روشی برای تولید دانش حرفه ای در مدرسه است و به آموزگاران فرصت می دهد تا روابط خود را با خود، یکدیگر و با دانش آموزان بهبود بخشند و به همکاری با پژوهشگران آموزشی برای حمایت نظام مند از تفکر انتقادی، بازبینی و بازاندیشی در اندیشه و عمل آموزشی تشویق شوند. این الگوی پژوهش در کلاس درس عملاً بر چرخه یادگیری گروهی،کیفی، مشارکتی و مداوم کارگزاران آموزشی شامل مراحل پنجگانه ( تبیین مسئله، طراحی، عمل، بازاندیشی و یادگیری ) استوار است.

می توان گفت در تدریس پژوهی، گروهی از معلمان که درس واحدی را آموزش می دهند با همکاری یکدیگر به طراحی درس خود می پردازند می کوشند بهترین شیوه آموزش یادگیری آن درس را تهیه کنند.

درس پژوهی تا چه حد می تواند تدریس و وضعیت آموزش و یادگیری را بهبود بخشد؟  

تدریس پژوهی روشی کارآمد است که خوش بختانه نظر مربیان تربیتی، صاحب نظران، کارشناسان و معلمان را در ایران هم به خود جلب کرده است. در واقع این رویکرد کمک می کند تا معلمان آموزش و یادگیری، تدریس موثرتر و موفق تری داشته باشند و درس خود را به طور مداوم با تحقیق و روز آمدی همراه کنند. در این الگو، معلم مدام در حال تفکر در عمل تدریس است. این شیوه که ریشه در آموزه های سنتی و دیرین ژاپنی و قدمت صد ساله دارد ( سرکار آرانی،1388)، توانسته است به نظام آموزشی ژاپن و موفقیت آموزگاران آن کشور کمک زیادی کند تا با بهبود فرآیند آموزش و با تدوین سناریوهای آموزشی سطح تعلیم و تربیت خود را ارتقاء دهند و دانش آموزی و معلمی را برای خود و فرزندانشان دوست داشتنی تر کنند. باید یادمان باشدکه یادگیری این شیوه به آگاهی، تمرین و عمل ( دانش، بینش، عمل، بازاندیشی مدام ) نیاز دارد تا تبدیل به شیوه همگانی و مداوم تفکر به تدریس در کلاس درس شود. معلم باید فکرهای سنتی خود را دور بریزد و اندیشه خود را نو کند. شیوه های تدریس ما نفس دانش آموز را می گیرند و خلاقیت را در نطفه خفه می کنند. معلم باید مداوم به بازاندیشی عمل تدریس خود بپردازد.

 

پیشینه این روش از چه زمانی و از چه کشوری آغاز شد

با توجه به مطالعاتی که در زمینه تدریس پژوهی انجام شده، این روش بیش از صد سال پیش در ژاپن جریان داشته اما در سال های اخیر و در پی مطالعاتی مانند مطالعات تیمز، پرلز و پیزا، اهمیت و تأثیر خود را بیشتر نشان داده است. در همین راستا استاد محمدرضا سرکارآرانی از سال 2009 میلادی هدایت پروژه درس پژوهی را در دانشکده علوم تربیتی ناگویا ژاپن بر عهده دارد و همواره دستاوردهای خود را بی دریغ در اختیار معلمان ایرانی قرار داده و تلاش های وی در مورد توجه مربیان تربیتی جهان قرار گرفته است.

خصوصیت اصلی و شاخصی که تدریس پژوهشی را از دیگر روش ها متمایز می کند

یک موضوع خیلی مهم در زمینه تدریس پژوهی، تدریجی بودن و تداوم این روش در طول زمان های طولانی است؛ یعنی یک تفاوت بین شیوه و روش های تدریس در کشور ژاپن و مثلاً آمریکا این است که در ژاپن در خصوص تعلیم و تربیت و آموزش- یادگیری دانش آموزان کمتر شاهد تعجیل، تسریع و نتایج فوری هستیم و معلمان ژاپنی هم صبر و مداومت بیشتری در امر آموزش و پرورش، تدریس، پیگیری مسائل آن و کشف مسائل با کمک و همراهی دانش آموزان دارند. عمل تدریس پژوهی تدریجی فرایند آموزش یادگیری را بهبود می بخشد، لذا کاری است زمان بر. آموزش و پرورش انسان ها کاری است دیر بازده ولی خوب بازده که نیاز به صبر و حوصله دارد.

معرفی و گسترش این روش در ایران و در بین معلمان ایرانی

چون این موضوعات و روش ها به گونه ایی در کشور ما هنوز نهادینه نشده اند، نیاز به مداومت و مراقبت و توجه بیشتری است که نباید از آن غافل باشیم. شاید بتوان اضافه کرد که فعالیت در زمینه اقدام پژوهی که دو دهه قبل توسط آقای دکتر مهر محمدی در پژوهشکده تعلیم و تربیت آغاز شد، کار ارزنده ای بود که توانست نظر مربیان، معلمان و کارشناسان را به موضوع و اهمیت تحقیق در مدرسه و کلاس جلب کند اما نتوانست آن گونه که شایسته بود، موثر واقع شود، تداوم خود را حفظ کند و شیوه تدریس و آموزش- یادگیری را تحت تأثیر قرار دهد. باید مراقب بود تدریس پژوهی بتواند فرهنگ آموزش و یادگیری ما را کمی به جلو ببرد و دچار آفت نشود و باید مواظب کژتابی های آن باشیم.

نقش آموزگار در درس پژوهی و اشاعه آن

همه کسانی که در صحنه آموزش-یادگیری نقش دارند. ولی نقش اصلی بر عهده آموزگاران است. اساساً  باید توجه داشته باشیم که نقش معلم در تدریس پژوهی دگرگون می شودو او دیگر همان بنای دیروزی نیست که خانه ای را بر اساس نقشه ای از پیش تعیین شده و نقطه به نقطه طراحی و اجرا کند. معلم در این نقش جدید خود مهندسی، خود مدیریتی است که بخشی از طراحی آموزشی، اجرا و آزمون آن و تجربه راه های جدید و نرفته را بر عهده دارد و چنین نقشی آن قدر مهم و اساسی هست که برای آن برنامه هایی طراحی و آموزش هایی تدارک دیده شود. معلم در این نقش جدی یا تدریس پژوهی، مهندسی و طراحی کلاس درس و تدریس را بر عهده دارد و برای ایفای این نقش باید آمادگی های لازم را داشته باشد. هیچ نسخه واحد و سفارشی وجود ندارد و تنها راه موفقیت آن این است که معلمان ما تدریس پژوهی را با شوق بپذیرند، آن را یاد بگیرند، تمرین کنند، با آن زیست کنند و با یافتن راه حل های شوق انگیز آن را شیوه خود قرار دهند.

 

آسیب های تهدید کننده درس پژوهی

موضوعی که یکی از پایه های اصلی تدریس پژوهی است و اساساً تدریس پژوهی در نگاه صاحب نظران این حوزه، روش تدریس پژوهی مشارکتی معلمان ( سرکارآرانی، 1388 ) نامیده شده است.

اساساً تدریس پژوهی اگر برخاسته از نهاد معلمی نباشد و معلم پایه و اساس و زمینه کار و حرفه خود را بر آن بنیان ننهد، نمی تواند کارآمد باشد. همان چیزی اکنون در کشور هایی مانند ژاپن چهره واقعیت به خود گرفته و زندگی معلمی را لذت بخش کرده است. ما در تدریس پژوهی به دنبال رشد حرفه ای معلم هستیم و رشد حرفه ای با امتیازات کوتاه مدت و یا مسائلی مانند نمونه شدن و مقطعی فکر کردن سنخیت ندارد. در این الگو مدرسه محل یادگیری خود و همکاران و اشاره به مدرسه یادگیرنده است.

وضعیت تدریس پژوهی در آموزش و یادگیری مدارس ژاپن

مدارس ابتدایی و پیش دبستانی در ژاپن بسیار جالب و دیدنی هستند. ساختار و نظام آموزش ابتدایی ژاپن به پرورش همه جانبه شخصیت کودک در این دوره بسیار توجه دارند. فضای فیزیکی مدارس ابتدایی بسیار شوق انگیز، و در خور توجه است؛ به طوری که اکثر آنها استخر دارند و فضای فیزیکی شان بسیار تمیز و با طراوت است اما چرا مدارس ابتدایی؟ در ژاپن مدرسه محلی است، برای زندگی کردن، در مدرسه معلمان با بچه ها زندگی می کننداکثرپژوهشگران نظام آموزشی ژاپن،مدارس ابتدایی راسرزنده، بزرگ وجاذب توصیف کرده اند

آری نوری موری، معمار مدرنیزه کردن ژاپن، در سال 1885 می نویسد، در طول بیش از یکصد سال، دولت مردان ژاپنی در دوره آموزش ابتدایی به عنوان محوری سرنوشت ساز در توسعه ملی نظر داشتند. چنانکه: 99 درصد دانش آموزان دوره ابتدایی در ژاپن در مدارس ابتدایی دولتی محل اقامت خود درس می خوانند. در این دوره تحصیلات، آموزش رایگان است و فرزندان تمام ساکنان محل اجازه ثبت نام دارند.

ذکر این نکته خالی از لطف نیست که مدارس پیش دبستانی و دبستان های ژاپن محلی برای یادگیری مربیان و معلمان هستند. در پیام وزیر آموزش و پرورش ژاپن خطاب به معلمان و مربیان چنین آمده است: ای مربی، ای معلم، ای مدیر و ای کارگزار آموزشی در مدرسه و کلاس، ببین می توانی از دانش آموزانت یاد بگیری؟

ادعا می شود برای تغییر و تحول در فرهنگ آموزش، باید به رشد حرفه ای معلمان توجه و تأکید شود و تدریس پژوهی یکی از رویکردهایی است که می تواند به بهبود فرایند آموزش – یادگیری کمک کند.

             

جناب آقای دکترابوالفضل  بختیاری

برگرفته از:  مجله رشد آموزش ابتدایی/ دوره 18/ شماره5/ بهمن ماه 93 

روش های نوین تدریس

به نام خداوند جان و خرد

استاد: جناب آقای دکتربختیاری

 دانشجو: پرویز دامغانی جزی (کارشناسی ارشد برنامه ریزی آموزشی)

موضوع:                                روش های نوین تدریس

مقدمه:

    روش در مقابل واژه ی لاتینی «متد » به کار می رود ، وواژه ی متد در فرهنگ فارسی « معین » و فرهنگ انگلیسی به فارسی «آریانپور »به :روش ، شیوه ،راه ،طریقه ، طرز ، اسلوب معنی شده است . به طور کلی «راه انجام دادن هر کاری » را روش گویند .روش تدریس نیز عبارت از راه منظم ،با قاعده و منطقی برای ارائه درس می باشد.                                                                                                                                      

تقسیم بندی روش تدریس

الگــــوی پــــژوهش گـــروهی ( تفحص گــــروهی )

    این الگو برای کمک به دانش آموزان در تقویت مردم سالاری, تشریک مساعی و آموزش آنها از طریق همکاری کاوشگرانه در فهم و مسائل اجتماعی و تحصیلی است در این الگو معلم مانند یک مشاور عمل می کند و بایستی بتواند به درخواستهای دانش آموزان پاسخ دهد و به کمک آنها نیازمندیهای آموزش را فراهم آورد. این الگو نیازمند یک جو مثبت برای استدلال و مذاکره می باشد و در همه سنین و سطوح تحصیلی و انجام کارهای گروهی کاربرد مناسبی دارد. این الگو در نهایت منجر به کاوشگری منظم , کنترل و پویش موثر گروهی , تقسیم کار, مردم سالاری , تعهد و تمایل نسبت به کاوشگری و هم کوششی در دانش آموزان می شود.                                                                                                                                                     

الگــــوی آمــــوزش آزمایشگاهــــی

    این الگو باعث افزایش فهم اجتماعی , مهارت , توانایی یادگیری و تقویت کار گروهی در دانش آموزان می شود. معلم در این الگو نقش مشاور را ایفا نموده و دانش آموزان را حمایت می نماید. در نهایت منجر به تقویت یادگیری و آموزش در بستر پژوهش در آنها می شود. این الگو برای کلیه دروس به ویژه علوم دقیقه و در تمام دوره های تحصیلی و سنین مختلف کاربرد دارد.                                                                      

الگـــوی کاوشگـــــری علـــوم اجتماعـــــی

   این الگو باعث درک مسائل اجتماعی, از قبیل مردم شناسی, جامعه شناسی, فرهنگ شناسی, مهارت عقلی, آموختن اطلاعات, تشکیل مفاهیم و استفاده مناسب از مفاهیم در دانش آموزان می شود. در این الگو معلم موقعیت کاوشگری را ایجاد و از دانش آموزان می خواهد تا به بررسی و نتیجه گیری در مورد آن بپردازند. این الگو در تمام سنین و دوره های تحصیلی به ویژه در درس علوم اجتماعی کاربرد دارد. و در نهایت باعث تقویت فهم و درک دانش آموزان در خصوص مسائل اجتماعی می شود.                                    

الگـــوی یادگیـــــــری در حد تسلط آمـــــــوزش مستقیـــم ( نظریه اجتماعی یادکیری )

   هدف این الگو ایجاد و تقویت مهارتهای اساسی, مطالب آموختنی از ساده به مشکل و دادن مطالب درسی به صورت انفرادی به دانش آموزان و استفاده از تکنولوژی دیداری و شنیداری و دانش آموزان است. در این الگو معلم حامی دانش آموزان است و به آنها کمک می کند تا مستقل یاد بگیرند. این الگو در نهایت دانش آموزان را قادر به تسلط بر محتوای علمی, تقویت انگیزه درس خواندن, توانایی کنترل خود و تقویت عزت نفس می نماید. این الگو در همه دوره های آموزشی و سنین مختلف کاربرد دارد.                                        

منابع:

۱ـ سنگری،محمد رضاو...، (۱۳۸۳) ،طراحی آموزشی فارسی اول دبستان (بخوانیم و بنویسیم)،تهران : انتشارات مدرسه

۲ـ شعبانی ،حسن ، (۱۳۸۵)، مهارتهای آموزشی روشها و فنون تدریس ، تهران :  سمت

 

آموزش وپرورش برای قرن 21

آموزش و پرورش برای قرن 21st
از زمان ایجاد آن در سال 1945، ماموریت یونسکو بوده است تا به کمک به بنای صلح، ریشه کنی فقر، توسعه پایدار و گفتگوی بین فرهنگی، با آموزش و پرورش به عنوان یکی از فعالیت های اصلی خود را برای رسیدن به این هدف. این سازمان به یک چشم انداز جامع و انسانی از آموزش با کیفیت در سراسر جهان، تحقق حق هر کسی برای آموزش و پرورش، و این باور که آموزش و پرورش نقش اساسی در توسعه انسانی، اجتماعی و اقتصادی ایفا می کند متعهد است.
خوانده شده کمتر
اهداف آموزشی یونسکو به حمایت از دستیابی به آموزش برای همه (EFA)؛ به ارائه رهبری جهانی و منطقه ای در آموزش و پرورش؛ برای تقویت سیستم آموزش و پرورش در سراسر جهان از اوایل کودکی تا بزرگسالی. برای پاسخ به چالش های جهانی معاصر از طریق آموزش و پرورش.
به عنوان آژانس سازمان ملل متحد تنها با یک دستور به پوشش تمام جنبه های آموزش، کار یونسکو شامل توسعه آموزش از قبل از مدرسه از طریق به آموزش عالی، از جمله آموزش فنی و حرفه ای و آموزش، آموزش غیر رسمی و سواد.
این سازمان در افزایش عدالت و دسترسی، بهبود کیفیت، و تضمین این که آموزش و پرورش توسعه دانش و مهارت در زمینه هایی مانند توسعه پایدار، اچ آی وی و ایدز، حقوق بشر و برابری جنسیتی تاکید دارد. یونسکو با دولت کار می کند و طیف گسترده ای از شرکای به سیستم آموزش از طریق تغییر سیاست بیشتر موثر است.
این مختصات آموزش برای همه جنبش، آهنگ روند آموزش و پرورش و افزایش می دهد مشخصات نیازهای آموزشی در برنامه های توسعه جهانی است.

Education for the 21st Century

Education for the 21st Century

Since its creation in 1945, UNESCO’s mission has been to contribute to the building of peace, poverty eradication, lasting development and intercultural dialogue, with education as one of its principal activities to achieve this aim. The Organization is committed to a holistic and humanistic vision of quality education worldwide, the realization of everyone’s right to education, and the belief that education plays a fundamental role in human, social and economic development.

Read less

UNESCO’s educational objectives are to support the achievement of Education for All (EFA); to provide global and regional leadership in education; to strengthen education systems worldwide from early childhood to the adult years; to respond to contemporary global challenges through education.

As the only United Nations agency with a mandate to cover all aspects of education, UNESCO’s work encompasses educational development from pre-school through to higher education, including technical and vocational education and training, non-formal education and literacy.

The Organization focuses on increasing equity and access, improving quality, and ensuring that education develops knowledge and skills in areas such as sustainable development, HIV and AIDS, human rights and gender equality. UNESCO works with governments and a wide range of partners to make education systems more effective through policy change.

It coordinates the Education for All movement, tracks education trends and raises the profile of educational needs on global development agendas.